Κυριακή, 24 Οκτωβρίου 2010

Γκάτσος, Ξαρχάκος "ΝΥΝ ΚΑΙ ΑΕΙ" Νίκος Δημητράτος

ΗΡΘΕ Ο ΚΑΙΡΟΣ



Εσείς που βάλατε την έγνοια προσκεφάλι
κι είχατε στρώμα της ζωής την ερημιά
Εσείς που χρόνια δεν σηκώσατε κεφάλι
και καλοσύνη δεν σας άγγιξε καμιά

Ηρθε ο καιρός, ήρθε ο καιρός
πάνω στου κόσμου τη πληγή
ήρθε ο καιρός, ήρθε ο καιρός
να ξαναχτίσετε την γη.

Εσείς αδέρφια που ποτέ δε βγάλατε άχνα
κι ούτε ξημέρωσε στην πόρτα σας γιορτή
εσείς που η πίκρα σας πλημμύρισε τα σπλάχνα
κι όλοι σάς βλέπανε σαν άγραφο χαρτί.

Κατεβάστε (download) το τραγούδι "Ήρθε ο καιρός"

ΤΑ ΔΟΚΑΝΑ



Μάνα τις πρώτες μου φασκιές
τις έπλεξες μ' αλιφασκιές
και ταπεινά τις κέντησες
Μα χώμα, χώμα και σπυρί
φέξαν καλύτεροι καιροί
και σαν αφέντη μ΄έντυσες

Ώσπου μια δίσεκτη βραδιά
κάτι παράξενα παιδιά
φωνάξανε βοήθεια
Και τοίχο, τοίχο και γωνιά
βγήκα στην άλλη γειτονιά
να μάθω την αλήθεια

Μάνα στα χρόνια τα παλιά
ήμουν αγρίμι σε φωλιά
κι ό,τι κι αν μού 'πες το'κανα
Χωρίς ποτέ να φανταστώ
πως κάποια μέρα θα πιαστώ
Στου φονικού τα δόκανα

Τώρα στην άλλη γειτονιά
γίναν τα στόματα χωνιά
κι ουρλιάζουνε βοήθεια
Μα εγώ σηκώνοντας σταυρό
ήρθα κοντά σου για να βρω
του κόσμου την αλήθεια

Κατεβάστε (download) το τραγούδι "Τα δόκανα"

Ο ΜΑΥΡΟΣ ΗΛΙΟΣ



Μαύρος ο ήλιος σήμερα κι η ξαστεριά μια χίμαιρα
μα βρήκα βράχο και γιαλό στον κόσμο τον αμαρτωλό
Κι έριξα τα κρίματα σε σαράντα κύματα
έριξα τα κρίματα σε σαράντα κύματα
έριξα τα κρίματα

Άμοιρο αδέρφι σου 'φερα της λευτεριάς τα νούφαρα
και με τη πίκρα στη ματιά μάζεψα τ' άγια σου σκουτιά
Κι έπλυνα τα αίματα σε σαράντα ρέματα
έπλυνα τα αίματα σε σαράντα ρέματα
έπλυνα τα αίματα

Μαύρος ο ήλιος σήμερα κι είναι βουβά τα σήμαντρα
μα εγώ στου πόνου τη πλαγιά προσκύνησα την Παναγιά
Και έκλαψα τα θύματα σε σαράντα μνήματα
έκλαψα τα θύματα σε σαράντα μνήματα
έκλαψα τα θύματα

Κατεβάστε (download) το τραγούδι "Ο μαύρος ήλιος"

Ο ΜΑΥΡΟΣ ΗΛΙΟΣ - ΓΙΩΡΓΟΣ ΝΤΑΛΑΡΑΣ



Ο ΔΡΑΚΟΣ



Είχαμε έναν δράκο κάτω στο νησί
κάπνιζε ταμπάκο έπινε κρασί
Και το μεσονύχτι σίδερο καρδιά
άπλωνε το δίχτυ κι άρπαζε παιδιά

Υπομονή ήλιος θα φανεί
με χρυσά φτερά πάνω απ' τα νερά
για να μας πει μες στην ντροπή
πολεμήστε και γκρεμίστε
τη δρακογενειά

Είχαμε έναν δράκο μαύρο και κοντό
δεν φορούσε φράκο ούτε τρικαντό
Έμπαινε στ' αμπάρια έχαφτε κουκιά
και τα παλικάρια τά΄χε μια μπουκιά

Υπομονή ήλιος θα φανεί
με χρυσά φτερά πάνω απ' τα νερά
για να μας πει μες στην ντροπή
πολεμήστε και γκρεμίστε
τη δρακογενειά

Είχαμε έναν ράκο μα σαν τα σκυλιά
σκάψαμε έναν λάκο στην ακρογιαλιά
Για να πέσει μέσα με τρικλοποδιά
σαν δε είχε μπέσα ούτε και καρδια

Υπομονή ήλιος θα φανεί
με χρυσά φτερά πάνω απ' τα νερά
για να μας πει μες στην ντροπή
πολεμήστε και γκρεμίστε
τη δρακογενειά

Κατεβάστε (download) το τραγούδι "Ο δράκος"

Nikos Dimitratos Nin kai Ai 1974 Stavros Xarhakos Nikos Gatsos
O drakos O mavros ilios Ta dokana Irthe o kairos Giorgos Dalaras

Γκάτσος, Ξαρχάκος "ΝΥΝ ΚΑΙ ΑΕΙ" Βίκυ Μοσχολιού

Ο δίσκος κυκλοφόρησε από την Columbia τα Χριστούγεννα του 1974 αμέσως μετά την εξέγερση στο Πολυτεχνείο.
Η μουσική ήταν του Σταύρου Ξαρχάκου και οι στίχοι του Νίκου Γκάτσου. Τα τραγούδια ερμήνευσαν η Βίκυ Μοσχολιού και ο Νίκος Δημητράτος.
Το 1975, ο δίσκος έγινε μεγάλη εμπορική επιτυχία.
Τα τραγούδια από το δίσκο παρουσίασε η Βίκυ Μοσχολιού την επόμενη σεζόν στο "Ζυγό" σ' ένα πρόγραμμα που είχε καταχειροκροτηθεί από το κοινό της εποχής.
(Γιώργος Μακράκης - παραγωγός του δίσκου)

Μεγάλη Παρασκευή



Στο περιβολάκι μπρος στην εκκλησιά
έμοιαζες πουλάκι σ΄άγρια φυλλωσιά
δυόσμο κι αγιοκέρι κράταγες στο χέρι
κι έλεγες: "Ραβί σώσε μας και πάλι"!
Ητανε Μεγάλη Παρασκευή

Νύχτες κι άλλες νύχτες γύρισε η χρονιά
του πολέμου οι δείχτες σήμαναν εννιά
κι είδαμε να βγαίνει μ΄όψη κολασμένη
μέσα απ΄το κλουβί το φριχτό τσακάλι
Ητανε Μεγάλη Παρασκευή

Τα παιδιά φευγάτα έρμα τα χωριά
πάλευαν τα νειάτα για τη λευτεριά
κι όταν ήρθα λίγο να σε δω πριν φύγω
έκλαιγες βουβή με σκυφτό κεφάλι
Ητανε Μεγάλη Παρασκευή.

ENGLISH TRANSLATION OF LYRICS
Good Friday

In the little garden,
in front of the church,
you were looking like a tiny bird
lost among the dense leaves of the forest;
In your hand, you were holding
a mint leaf and a holy candle,
and you were uttering: Rabbi,
save us again!
That day was Good Friday

Many nights have passed ever since;
and it was another year
when the war-clock was ticking towards 9 oclock;
we then watched the abominable jackal,
getting out of its cage
and having an ominous appearance.
That day was Good Friday

The lads had left for the front
and the villages were emptied,
as the youth struggled for freedom.
And when I came to see you briefly
before I too leave,
you were crying silently,
having bowed your head.
That day was Good Friday ...

Εμείς που μείναμε



Εμείς που μείναμε στο χώμα το σκληρό
για τους νεκρούς θ' ανάψουμε λιβάνι
κι όταν χαθεί μακριά το καραβάνι
του χάρου του μεγάλου πεχλιβάνη,
στη μνήμη τους θα στήσουμε χορό.

Εμείς που μείναμε θα τρώμε το πρωί
μια φέτα από του ήλιου το καρβέλι,
ένα τσαμπί σταφύλι από τ' αμπέλι
και δίχως πια του φόβου το τριβέλι,
μπροστά θα προχωράμε στη ζωή.

Εμείς που μείναμε θα βγούμε μια βραδιά
στην ερημιά να σπείρουμε χορτάρι
και πριν για πάντα η νύχτα να μας πάρει
θα κάνουμε τη γη προσκυνητάρι
και κούνια για τ' αγέννητα παιδιά.

Ανώνυμον



Στην ακροθαλασσιά θα χτίσω εκκλησιά
και πριν εικόνισμα σου στήσω
θα' ρθώ με τη δροσιά
στη πόρτα σου τα δάκρυα ν' αφήσω.

Στάλα στάλα το μολύβι πώς εχώρεσε
Στης καρδιάς την Αγια φλέβα και μας χώρισε

Κοιμήσου βασιλιά στης γης την αγκαλιά
και πριν σημάνει το ρολόι
θ' ανέβω τα σκαλιά
στην πόρτα σου ν' αρχίσω μοιρολόι.

Στάλα στάλα το μολύβι πώς εχώρεσε
Στης καρδιάς την Αγια φλέβα και μας χώρισε

Νυν και αεί



Πρωτομαγιά
με το σουγιά
χαράξαν το φεγγίτη
και μια βραδιά
σαν τα θεριά
σε πήραν απ' το σπίτι.

Κι ένα πρωί σε μια γωνιά στην Κοκκινιά
είδα το μπόγια να περνά και το φονιά
γύρευα χρόνια μες στον κόσμο να τον βρω
μα περπατούσε με το χάρο στο πλευρό.

Νυν και αεί
μες στη ζωή
σε είχα αραξοβόλι
μα μιαν αυγή
στη μαύρη γη
σε σώριασε το βόλι.

Κι ένα πρωί σε μια γωνιά στην Κοκκινιά
είδα το μπόγια το ληστή και το φονιά
του 'χανε δέσει στο λαιμό του μια τριχιά
και του πατάγαν το κεφάλι σαν οχιά.

Στον κάτω δρόμο



Στον κάτω δρόμο
τώρα που νυχτώνει
το χελιδόνι
διπλώνει τα φτερά.
Στον κάτω δρόμο
βγήκαν οι γειτόνοι
σ' ένα μπαλκόνι
να δουν τη συμφορά.

Φέραν τον Ρήγα τον αετό τον Διγενή
κι ήταν η όψη του χλωμή
σαν το πανί.

Στον κάτω δρόμο
τώρα που βραδιάζει
πέφτει τ' αγιάζι
στου κήπου τα κλαδιά
Στον κάτω δρόμο
πίσω απ' το περβάζι
κάποιος ουρλιάζει
και σκίζεται η καρδιά.

Φέραν τον Άδωνη τον Λίνο τον Χριστό
κι ήταν ακόμη το κορμάκι του ζεστό.

Η λιόστρα



Η πέτρα πίνει το νερό
και το νερό την πέτρα
μα εσύ στο δύσκολο καιρό
το ριζικό σου μέτρα.

Κι αν δεις σε γη και σ' ουρανό
να πνίγεται το δίκιο
κάμε κριτή παντοτινό
το χέρι σου τ' αντρίκιο.

Τότε θα βγουν στον Άδη σου
λουλούδια του Παράδεισου.

Ο ήλιος πίνει τη φωτιά
και η φωτιά τον ήλιο
μα εσύ με αετίσια τη ματιά
κάμε τη γη βασίλειο.

Κι αν δεις στον κόσμο την βουή
να τραγουδάει το αίμα
πάρε για λιόστρα τη ζωή
και σαν θεριό πολέμα.

Τότε θα βγουν στον Άδη σου
λουλούδια του Παράδεισου.


ITALIANO

Vedi nota a Νυν κι Αει. La parola del titolo, "Liostra", sembrerebbe di conio dello stesso Gatsos e non ha riscontro nei dizionari. Combinando un verbo "liòno" (sciolgo) con il suffisso -stra, che normalmente si usa per denominare attrezzi e strumenti d'uso pratico, ne verrebbe un sostantivo col significato di "attrezzo, strumento atto a sciogliere, a sminuzzare, triturare". Tra i tanti possibili, ho scelto "crogiolo": ma chi ne sa di più mi venga in soccorso. (gpt)
IL CROGIOLO

La pietra beve l'acqua
e l'acqua la pietra
ma tu in questo tempo difficile
fa' i conti con la tua sorte

E se vedi in terra e in cielo
soffocato il buon diritto
rendi giudice perenne
il tuo nobile braccio

Spunteranno allora nel tuo Ade
fiori del Paradiso

Il sole beve il fuoco
e il fuoco il sole
ma tu con occhio di falco
fa' della terra un regno

E se vedi il mondo col suo frastuono
alzare inni al sangue
fa' che la vita sia un crogiolo
e combatti come una belva

Spunteranno allora nel tuo Ade
fiori del Paradiso

Viky Mosholiou Nikos Gatsos Stavros Xarhakos Nin kai Ai 1974
Megali Paraskevi, Nin kai Ai, Emis pou miname, I liostra, Ston kato dromo, Anonimon

Νίκος Γκάτσος, Σταύρος Ξαρχάκος, Νίκος Ξυλούρης

ΣΤΑΥΡΟΣ ΞΑΡΧΑΚΟΣ «ΣΥΛΛΟΓΗ» (COLUMBIA SCXG 124)1974

Μπαρμπα-Γιάννη Μακρυγιάννη



Μπαρμπα-Γιάννη Μακρυγιάννη
δεν μας τα 'γραψες καλά.
Δες ο Έλληνας τι κάνει
για ν' ανέβει πιο ψηλά.

Μπαρμπα-Γιάννη Μακρυγιάννη
πάρε μαύρο γιαταγάνι
κι έλα στη ζωή μας πίσω
το στραβό να κάμεις ίσο.

Μπαρμπα-Γιάννη Μακρυγιάννη
δεν μας τα 'γραψες σωστά.
Το φιλότιμο δε φτάνει
για να πάει κανείς μπροστά.

Μπαρμπα-Γιάννη Μακρυγιάννη
πάρε μαύρο γιαταγάνι
κι έλα στη ζωή μας πίσω
το στραβό να κάμεις ίσο.

Κατεβάστε (download) το τραγούδι "Μπαρμπα-Γιάννη Μακρυγιάννη"

Η κόρη του πασά



Του Χατζησταυρή τ' αγόρι
που το λέγανε Γρηγόρη
δρόμο παίρνει δρόμο αφήνει
ξημερώνεται στη Σμύρνη.

Κάτω στα ντερσέκια τα παλιά
βλέπει να περνάει μια κοπελιά.
Ήταν κόρη του πασά
και τη λέγαν Αϊσά.

Ο Γρηγόρης βόλτα-βόλτα
φτάνει στου πασά τη πόρτα
μα του φέρνει το χαμπέρι
γυφτοπούλα από τ' Αλγέρι.

-"Χτες", του λέει, "που φούντωσε η φωτιά,
έριξα για σένα τα χαρτιά.
Τη ζωή σου αν αγαπάς
τέτοια πόρτα μη χτυπάς".

Του Χατζησταυρή τ' αγόρι
κλαίει για του πασά τη κόρη.
Και Χριστός κι Αλλάχ αντάμα
άρχισαν κι αυτοί το κλάμα.

Κατεβάστε (download) το τραγούδι "Η κόρη του πασά"

Έβαλε ο Θεός σημάδι / Παλικάρι στα Σφακιά



Έβαλ' ο Θεός σημάδι
παλικάρι στα Σφακιά
κι ο πατέρας του στον 'Αδη
άκουσε μια τουφεκιά.
Της γενιάς μου βασιλιά,
μη κατέβεις τα σκαλιά.
Πιες αθάνατο νερό
να νικήσεις το καιρό.

Έβαλ' ο Θεός σημάδι
παλικάρι στα Σφακιά
κι η μανούλα του στον 'Αδη
τράβηξε μια χαρακιά.

Της καρδιάς μου βασιλιά
με τον ήλιο στα μαλλιά,
μη περνάς τη χαρακιά
η ζωή είναι πιο γλυκιά.

Κατεβάστε (download) το τραγούδι "Έβαλε ο Θεός σημάδι"

Φύσα αεράκι / Γεια σου, χαρά σου Βενετιά



Γεια σου, χαρά σου Βενετιά
πήρα τους δρόμους του νοτιά
κι απ' το κατάρτι το ψηλό
τον άνεμο παρακαλώ

Φύσα αεράκι, φύσα με
μη χαμηλώνεις ίσαμε
να δω γαλάζια εκκλησιά
Τσιρίγο και Μονεμβασιά

Γεια σου, χαρά σου Βενετιά
βγήκα σε θάλασσα πλατειά
και τραγουδώ στη κουπαστή
σ' όλο τον κόσμο ν' ακουστεί

Φύσα αεράκι, φύσα με
μη χαμηλώνεις ίσαμε
να δω στη Κρήτη μια κορφή
που 'χω μανούλα κι αδελφή

Κατεβάστε (download) το τραγούδι "Φύσα αεράκι"

Nikos Gatsos Stavros Xarhakos Nikos Xilouris
Mparmpa Yianni Makriyianni
I kori tou pasa
Evale o Theos simadi / Palikari sta Sfakia
Fisa aeraki / Yia sou hara sou Venetia